Kıbrıs emlak vergisi, burada ev satın almak isteyenlerin bilmesi gereken en önemli konulardan. Malum olduğu üzere Kıbrıs, Akdeniz’deki en güzel yerlerin başında geliyor. ‘Cennet ada’ diye de bilinen Kıbrıs, turizm potansiyelini hızla artırıyor. Her yıl pek çok yeni yatırımcıya kapılarını açan Kıbrıs, birikimini gayrimenkul alarak değerlendirmek isteyenlerin de ilk adreslerinden. Avrupa ülkelerinde emlak vergilerinin oranı %10’a kadar çıkarken, Kıbrıs emlak vergi bedeli çok daha düşük. Bu da Kıbrıs’ta ev almanın avantajlarından biri.

Peki Kıbrıs’ta emlak vergisi ne kadar? Ödenmesi gereken diğer masraflar neler?

KKTC Emlak Vergileri

Emlak vergisi, tüm ülkelerde olduğu gibi Kıbrıs’ta da arazileri, arsaları, konutları; kısaca tüm gayrimenkulleri kapsıyor.

Kıbrıs’ta emlak vergisi oranı iki başlık altında incelenebilir:

  • Gayrimenkul sahibi olurken ödeyeceğiniz vergiler
  • Mülkünüzün kullanımından doğacak vergi yükümlülüğü

Aşağıda KKTC emlak vergisi olarak sıralayacağımız ilk 5 madde, satın alırken ödemeniz gerekenler:

Damga Pulu Vergisi

Kıbrıs’ta ev alırken ödenen vergiler listesinin birinci maddesini bu oluşturuyor. Kontratın yani sözleşmelerin resmiyet kazanması Damga Pulu Vergisi’ne bağlı. Söz konusu verginin ödenmesi ‘pullama’ olarak adlandırılıyor. Kıbrıs’ta ev satın alıyorsanız, ödemekle mükellef olacağınız Damga Pulu Vergisi %0.5 (binde 5) oranında.

Bunu şöyle bir örnekle açıklayabiliriz:

Diyelim ki, 50 bin sterlin değerinde bir konut için sözleşme imzaladınız. Bu durumda 250 sterlin ödemeniz gerekecek. Teslimi ileri tarihli bir projeden konut satın alacaksanız, satış sözleşmesinin tapu dairesine kaydedilmesi gerekiyor. Sözleşmede yazılı satış bedel tutarının %0.5'i de vergi dairesine ödeniyor. Bu pul ücreti ödendikten sonra alıcı, yasal olarak mülkiyet hakkı elde ediyor.

Not: Devir, hibe yoluyla yapılacaksa uygulanan vergi oranları farklı oluyor. Baba ve anneden evladına hibe olması durumunda %0.2 stopaj alınıyor.

Kadından kocasına veya kocasından eşine hibe için bu vergi %0.4 oranında tahsil ediliyor. Dede, torununa hibe ediyorsa maliyeye ödenmesi gereken stopaj %0.4 + tutarında.

Stopaj

Bu vergiyi satıcı taraf ödüyor. Kâr amacı taşıyan bir firma ise ödeyeceği miktar %4 oranında. Ancak satıcının kâr amacı gütmüyor olması hâlinde, %2.8 stopaj vergisi ödemesi gerekli.

Kâr amacı gütmeden satış yapan bir kişi hayatında bir kez olmak şartıyla stopaj vergisinden muaf tutuluyor.

KDV

KDV kısaltması, ‘katma değer vergisi’ anlamına geliyor. Kıbrıs emlak KDV oranı %5. Kontrat Bedeli üzerinden belirlenen KDV, müşteri tarafından karşılanıyor.

Bu, konutu teslim almadan önce ödemeniz gereken bir vergi. Bazen konut projeleri daha fazla satış yapmak amacıyla ‘KDV Bizden’ kampanyası düzenliyor.

Not: Bir emlak için sadece tek sefer KDV ödenir. Sıfır konut alanlar KDV ödemekle yükümlüdür. Tapusu çıkan ikinci el bir konut arıyorsanız, onun KDV’si zaten daha evvel ödenmiş demektir. Fakat yine de verginin ödenmiş olup olmadığını ve tapusunu resmi olarak teyit ettirmeniz önerilir.

Tapu Devir Harcı

Kıbrıs'ta ev satın alma konulu bir yazımızda, yabancı yatırımcılar için bir onay süreci olduğundan bahsetmiştik. Tapu devir harcı, bu sürecin son aşamasında ödeniyor.

İlk olarak, adınıza konut izni çıkıyor. Daha sonra ödemenin tamamını mal sahibine yapıyorsunuz. Bu harcı ise tapu devrine sıra geldiği zaman ödüyorsunuz. Ödemeyi, KKTC İçişleri Bakanlığı’na bağlı olarak faaliyet gösteren Tapu ve Kadastro Dairesi gerçekleştiriyor.

Kıbrıs Tapu Harcı Ne Kadar?

Konut değerinin %3’ü oranında tapu devir harcı çıkıyor. Bunu devir esnasında yatırıyorsunuz. Yine 50 bin sterlinlik bir daireyi örnek verelim. Devir işlemi sırasında ödeyeceğiniz tapu harcı 1500 sterlin olacak. Aslında tapu harcı %6 olarak ödeniyor. %3, bu harcın yüzde elli indirimli hâli. Bir defaya mahsus olmak üzere bu imkândan yararlanabiliyorsunuz.

Daha sonraki satın alımlarda, tapu dairesi tarafından onaylanan bedel dikkate alınacak. Bu bedel üzerinden yüzde 6 tapu harcı vergisi ödemeniz istenecek.

Trafo ve Çeşitli Altyapı Bağlantıları

Kıbrıs emlak vergileri arasında Türkiyeli yatırımcıları en fazla şaşırtan verginin bu olduğunu söyleyebiliriz. Hatta bazıları, sırf bu vergi nedeniyle yatırım yapmaktan vazgeçiyor.

Bütçenizi, 50.000 sterlinlik bir eve göre ayarladığınızı varsayalım. Bir de üzerine böyle bir vergi çıkınca, tabii ki planlarınızın değişmesi ve ekonomik açıdan zorluk yaşamanız kaçınılmaz oluyor. Bu, Kıbrıs’ta normal bir durum ancak dışarıdan gelen yatırımcılar öyle görmüyor. Onlar için ‘katkı payı vergisi’ tam anlamıyla gereksiz bir külfet.

Peki ama, Kıbrıs gayrimenkul vergileri kapsamında tahsil edilen ‘trafo’ ne demek?

Bu bedel, isminden anlaşıldığı üzere trafonun yani elektrik bağlantısının karşılığı.

Projeler için harcanan bağlantı ücretleri, bu vergi sayesinde müşterilerden alınmış oluyor. Konut için gereken su, internet, telefon, elektrik ve benzeri altyapıların maliyeti toplanıyor, daire sayısına bölünerek paylaştırılıyor. Bu ise, her daire için yaklaşık 1500-2500 sterline tekabül ediyor. Yalnız Katma Değer Vergisi’nde olduğu gibi, Trafo Vergisi de sıfır olarak satın alınan konutlarda talep ediliyor. Tapusu çıkmış ikinci el bir konutun KDV’sini ödemenize gerek olmadığını söylemiştik. Aynı şey, Trafo Katkı Payı için de geçerli.

Öte yandan inşaat firmalarının bazıları 'Trafo Katkı Payı Bizden' şeklinde kampanya düzenleyebiliyor. Ya da pazarlık yaparak indirim isteyen kişiler olduğunda, Trafo Katkı Payı’nı hesaptan düşüyorlar.